PFAS in jouw productieproces? Dit zijn de verborgen bronnen

In de vorige blogs legden we uit wat PFAS zijn en waarom ze steeds meer onder druk staan. Maar wat betekent dat concreet voor jouw werkvloer?

In deze blog zoomen we in op de praktijk: waar komen PFAS voor in de levensmiddelenindustrie, en waar loop je dus mogelijk risico, zonder dat je het altijd doorhebt.

PFAS in foodproductie: vaker aanwezig dan je denkt

Omdat PFAS zo lang zijn beschouwd als ‘handige’ stoffen, waterafstotend, hittebestendig en vuilwerend, zijn ze op veel plekken in de foodketen terechtgekomen. Hieronder een overzicht van de meest voorkomende toepassingen:

1. Verpakkingen

PFAS worden gebruikt in de vet- en vochtwerende coatings van veel voedselverpakkingen, zoals:

• Fastfoodverpakkingen (wraps, zakjes, kartonnen dozen)
• Papieren bakjes en borden
• Pizzadozen
• Popcornverpakkingen voor de magnetron

Hoewel er steeds meer druk komt op het PFAS-vrij maken van verpakkingen, zijn ze op veel plaatsen nog in omloop.

2. Procesapparatuur en oppervlakken

In productielijnen worden PFAS toegepast in:

• Anti-aanbaklagen op bakplaten, vormen en matrijzen
• Transportbanden met PFAS-houdende coatings
• Slangen, kleppen en filters met PFAS-verbindingen vanwege hun chemische bestendigheid

Deze toepassingen zijn vaak lastig te herkennen, omdat de materialen functioneel goed werken, maar dus wel risico kunnen vormen bij direct of indirect contact met voedingsmiddelen.

3. Proceswater

PFAS kunnen via besmet grond- of leidingwater ongemerkt in je proces terechtkomen. Dit is vooral een risico als je:

• Water gebruikt voor productcontact (spoelen, stomen, koken)
• Gereedschap of machines reinigt met besmet water
• Water hergebruikt of circulair inzet

Waterbedrijven en waterschappen zijn hier inmiddels scherp op, maar in jouw eigen proces is alertheid cruciaal.

4. Werkkleding en PBM’s

Ook persoonlijke beschermingsmiddelen en bedrijfskleding kunnen PFAS bevatten. Denk aan:

• Waterafstotende jassen, schorten en broeken
• Handschoenen met vuilafstotende coatings
• Sproei- of spatschermen met PFAS-behandelde oppervlakken

Ook al is de kans op directe migratie naar voedsel klein, het draagt wel bij aan de totale blootstelling en PFAS-belasting in je werkomgeving.

Waarom dit ertoe doet

Steeds vaker vragen klanten, auditors en overheden: “Kun je aantonen dat je PFAS-vrij werkt?” Als je het antwoord daarop niet paraat hebt, loop je risico op:

• Aansprakelijkheid bij besmetting
• Problemen bij export of audits
• Vertrouwensverlies richting afnemers

Maar het goede nieuws: er zijn alternatieven. In de volgende blog laten we zien hoe je praktisch en gefaseerd kunt overstappen op een PFAS-vrije productie.

In blog 3: hoe jij het heft in eigen handen neemt, en wat je nú al kunt doen om je processen toekomstbestendig en PFAS-vrij te maken.